U doet het vast met goede intenties: elke ochtend even water geven, planten op de vensterbank zetten en af en toe wat potgrond bijvullen. Toch zie ik als tuinman keer op keer dezelfde fouten die planten langzaam doden — vaak zonder dat de eigenaar het doorheeft. In dit artikel legt ik uit wat u waarschijnlijk verkeerd doet, waarom dat gebeurt en hoe u het meteen kunt herstellen.
De grootste misverstanden (en waarom ze schadelijk zijn)
Fout 1: dagelijks weinig water. Veel mensen denken dat regelmatig sproeien goed is, maar het zorgt vooral dat alleen de bovenste centimeters vochtig blijven. Wortels zoeken dieper — en als ze dat niet kunnen, worden ze zwak en oppervlakkig.
Fout 2: de schotel onder de bak altijd laten staan. Een schotel kan handig zijn op hete dagen, maar continu stilstaand water veroorzaakt wortelrot en verzout de grond.
Fout 3: standaard potgrond gebruiken voor alles. Tomaten, vetplanten en kruiden hebben andere drainage en voeding nodig. Eén maat past niet bij alle planten.
Praktische checklijst: wat u morgen anders doet
- Controleer de drainage: til een pot op — als die veel lichter aanvoelt dan normaal, geef water tot die uit de afvoergaten loopt. Dit verzekert dat het water dieper komt.
- Gebruik juiste potgrond: koop bij Intratuin of Welkoop speciale potgrond voor kruiden, moestuin of vetplanten. Meng 10–20% perliet bij volle bakken voor betere luchtigheid.
- Geen permanente schotel: laat water na het geven 20–30 minuten weglopen. Zet hem terug alleen bij extreme hitte.
- Weeg de potten: een snelle vingercheck kan misleiden. Een lege pot is licht — een vochtige pot voelt substantieel zwaarder.
- Stel een weinig-activiteitsplan op: gewone planten hebben in de zomer 1–2 waterbeurten per week nodig, niet iedere dag.
Technische tips die echt werken
Gebruik terracotta voor planten die van droge omstandigheden houden — de pot ademt en voorkomt verzadiging. Voor schaduwplanten of op een winderig balkon in Amsterdam kies juist voor kunststof die vocht vasthoudt.
Tip van de werkvloer: leg een laag gebroken potten of hydrokorrels onderin grote bakken. Dat verbetert niet alleen drainage, maar voorkomt ook dat potgrond door het gat naar buiten spoelt tijdens gietbeurten.
Voeding en onderhoud — niet te veel, niet te weinig
Belangrijk wauw-fact: planten in potten hebben in één seizoen vaak tot vijf keer minder leefruimte dan dezelfde plant in de volle grond — dat betekent dat voedingsstoffen veel sneller uitgeput raken. Gebruik een langzaam vrijkomende meststof in het voorjaar en voeg in juli een vloeibare boost toe bij snelle groeiers zoals tomaten.
Knip dode bloemen en takken weg en snoei wortelkluit bij verpotten: dit houdt uw planten vitaal en voorkomt dat ze vaste zolen vormen in de pot.
Winter en extreme hitte — wat u niet moet vergeten
In de winter isoleren potten tegen vorst. Kleine bakken bewaar ik vaak binnen of tegen een muur in de schuur. Plantensoorten uit Zuid-Europa halen het buiten in Nederlandse winters vaak niet zonder bescherming.
Tijdens hitte: verplaats kruiden en jonge planten naar halfschaduw of geef ’s avonds water om verdamping te beperken.
Een praktisch eindadvies
Begin klein: pas één ding aan (bijvoorbeeld drainage of andere potgrond) en kijk vier weken hoe de plant reageert. Als tuinman zie ik veel mensen alles tegelijk veranderen — dan is niet te meten wat werkt. Met één gerichte aanpassing boekt u vaak de grootste winst.
Heeft u een specifieke plant of balkonprobleem? Deel het in de reacties — ik geef graag concreet advies dat u morgen al kunt toepassen.