Je gooit na het bakken snel de pan leeg en denkt: “een beetje olie kan toch geen kwaad?” Ik merkte dat juist dat kleine handigheidje vaak leidt tot grote problemen. Lees dit nu — vooral met oliebollen-seizoen of winterfrituren in aantocht — want één verkeerde emmer olie kan je badkamer en portemonnee wekenlang achtervolgen.
Waarom één fles olie jouw leidingen kapotmaakt
Vet en olie zijn warm vloeibaar, maar in de leidingen koelen ze af en veranderen ze in plakkerige klonten. Die klonten hechten zich aan resten zoals haar en serviesresten en vormen zo een onkruidachtige blokkade.
In mijn praktijk zie ik vaak dat mensen het onderschatten: wat vloeibaar is in de pan, wordt in de pijp een soort beton.
Het simpele natuurkundewonder: van vloeibaar naar vast
- Olie koelt af en stolt aan de wand van de buis.
- Het fungeert als lijm voor etensresten en vocht.
- Uiteindelijk ontstaan ernstige verstoppingen of zelfs vetballen in het riool — de beruchte “fatbergs”.
Welke oliën moet je nooit weggooien (en waarom)
- Frituurolie / hergebruikte frituurolie — vol voedseldeeltjes en snel stollend: dé nummer één oorzaak van verstopte leidingen.
- Bakolie (zonnebloem, raapzaad) — lijkt onschuldig, maar bouwt zich langzaam op.
- Olijfolie en olies voor salade — blijven soms vloeibaar, maar mengen zich met anderen en veroorzaken alsnog plakkende lagen.
- Boters en bakvetten (shortening, reuzel) — stollen al bij lage temperaturen en voegen zich samen tot stevige proppen.
- Motor- en machineolie — chemisch en schadelijk; illegaal en erg milieuonvriendelijk om in de gootsteen te gieten.
Wat er gebeurt als je het toch doet
- Langzame afvoer, ronkende leidingen of compleet dichtlopende sifons.
- Stankoverlast en onhygiënische omstandigheden in huis.
- Rekening van de loodgieter — dat kan je gemakkelijk tientallen tot honderden euro’s kosten.
- Gemeentelijke kosten voor rioolreiniging en vervuiling; gemeenten in Nederland besteden hier fors geld aan.
Direct te doen bij een beginnende verstopte afvoer
Wacht niet te lang. Kleine problemen kun je vaak zelf oplossen als je de juiste stappen volgt.
- Stop met water gebruiken: voorkom dat meer olie naar beneden spoelt.
- Probeer eerst een plopper/plunger.
- Gebruik een mengsel van baking soda en azijn: schep 3 eetlepels baking soda in de afvoer, giet er 100 ml azijn bij, laat 15–30 min schuimen en spoel daarna met heet (niet kokend) water.
- Verwijder en maak de sifon (P-trap) schoon — zet een emmer eronder en draag handschoenen.
- Professionele hulp: als niets helpt, bel de loodgieter voordat het probleem erger (en duurder) wordt.
Levensreddende life hack: zo gooi je olie correct weg
Dit is de methode die ik altijd adviseer:
- Laat de olie afkoelen tot kamertemperatuur.
- Giet de olie in een oude lege fles of glazen pot met deksel.
- Laat de olie in de koelkast of gewoon in de pot stollen — dat maakt het makkelijker en minder vettig.
- Gooi de gesloten verpakking bij het restafval, of lever het in bij de milieustraat; veel gemeenten hebben een inzamelpunt voor gebruikte plantaardige oliën.
Trouwens: veeg pannen eerst schoon met keukenpapier en gooi dat papier in de restafvalbak — dat scheelt liters olie per jaar die anders de riool in gaan.
Veiliger en slimmer: alternatieven en gewoontes
- Bewaar gebruikte olie in een afgesloten fles; verzamel en lever in bij de gemeentelijke milieustraat.
- Gebruik kleine hoeveelheden olie en een goede frituurpan-filter; filter olie na gebruik door een koffiefilter als je hem wilt hergebruiken.
- Maak er een gewoonte van om pannen met keukenpapier droog te vegen vóór het afwassen.
- Check de afvalkalender op de site van je gemeente (Afvalwijzer-app) voor regels rond gebruikte olie.
En nu het meest interessante deel: wat mag wel?
Waterig vet van soep of saus kun je verdund wegspoelen, maar alleen als het heel weinig is. Voor alles wat zichtbaar olieachtig is geldt: niet in de gootsteen.
Slot — kort en praktisch
Een beetje gemak nu kan je later honderden euro’s en veel stress besparen. Ik merk in mijn praktijk dat het vaak om onwetendheid gaat: mensen denken dat “een scheutje” geen kwaad kan. Het kan wél. Zorg dat je een lege pot bij de hand hebt en lever gebruikte olie netjes in of gooi hem—gestold—bij het restafval.
En jij? Wat doe jij met overgebleven frituurolie of bakvet? Deel je tip hieronder — misschien red je iemands leidingen (en humeur) morgen.