Je bent waarschijnlijk zo gewend geraakt aan het eindeloze verzamelen van loyaliteitskaarten en het invullen van formulieren dat je er nauwelijks meer bij stilstaat. Maar heb je je ooit afgevraagd wat er echt gebeurt met al die gegevens die supermarkten van je verzamelen? Corporaties vrezen niet zozeer je woede op sociale media, maar eerder drie letters: AP (Autoriteit Persoonsgegevens) en vier letters: AVG (Algemene Verordening Gegevensbescherming). Volgens de wetten van de Europese Unie ben je niet verplicht je ziel en je aankoopgeschiedenis te verkopen om een basiskorting op boter te krijgen. Het recht op korting en het recht op profilering door algoritmen zijn twee verschillende zaken. Hier is je juridische wapen om tracking uit te schakelen en je dossier te wissen, zonder de functionaliteit van je plastic kaart bij de kassa te verliezen.
Je juridische munitie: wat je moet weten
Voordat je een e-mail verstuurt, moet je twee basale rechten begrijpen die door de AVG worden gegarandeerd. Veel mensen slaan dit over, en dat is precies waar de winkels op rekenen.
Recht 1: Het recht om bezwaar te maken (AVG Artikel 21)
Je hebt te allen tijde het absolute recht om bezwaar te maken tegen het gebruik van je gegevens voor direct marketing en gerelateerde profilering. Zodra een supermarkt dit verzoek ontvangt, moeten ze onmiddellijk stoppen met het analyseren van je aankopen.
Recht 2: Het recht om vergeten te worden (AVG Artikel 17)
Je hebt het recht om te eisen dat je historische aankoopgegevens worden gewist als je je toestemming voor de verwerking ervan intrekt. Dit is je sleutel tot een schone lei.
Belangrijk:
Supermarkten spelen vaak vals door te beweren dat de kaart “niet zal werken zonder toestemming voor profilering”. Dit is een grijs gebied, maar wanneer je eist dat marketing en profilering worden stopgezet, mag de basisfunctie van het loyaliteitsprogramma (het scannen van de barcode en het toepassen van een directe korting bij de kassa) volgens de juiste interpretatie van de AVG niet worden ontnomen. Een analyse van je vijfjarige aankoopgeschiedenis is namelijk niet noodzakelijk voor een directe korting.
Actieplan: 3 simpele stappen
Dit is waar het echt spannend wordt. Volg deze stappen nauwkeurig en je neemt je digitale leven weer in eigen hand.
STAP 1: Vind het e-mailadres van de Functionaris Gegevensbescherming (FG)
Je hoeft niet naar de algemene klantenservice te schrijven; die e-mail verdwijnt in de massa. Elk groot bedrijf moet een FG hebben. Hier zijn de belangrijkste adressen (controleer het privacybeleid van de winkels, ze moeten openbaar zijn):
- Albert Heijn: Stuur een e-mail naar hun klantenservice met het verzoek om contact op te nemen met de FG.
- Jumbo: Vaak te vinden via hun privacybeleid op de website, zoek naar ‘privacy’ of ‘gegevensbescherming’.
- Lidl/Kaufland: Zoek naar ‘privacy’ of ‘gegevensbescherming’ op hun lokale website.
- Aldi: Similar to Lidl, check their website for contact details regarding data protection.
Als je het specifieke adres niet direct kunt vinden, stuur dan een e-mail naar de algemene klantenservice met de duidelijke vraag om je verzoek door te sturen naar de Functionaris Gegevensbescherming.
STAP 2: Kopieer deze sjabloon
Vervang de informatie tussen haakjes met je eigen gegevens. Stuur de e-mail vanaf het e-mailadres waarmee je loyaliteitsaccount is geregistreerd; dit vergemakkelijkt je identificatie.
ONDERWERP: Juridisch verzoek volgens AVG: stopzetting profilering, verwijdering aankoopgeschiedenis en scheiding van gegevens
Aan: Functionaris Gegevensbescherming
Geachte heer/mevrouw,
Met een beroep op artikel 17 en 21 van de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) van de Europese Unie, neem ik contact met u op met betrekking tot de verwerking van mijn persoonsgegevens, gekoppeld aan loyaliteitskaartnummer [Vul uw kaartnummer in] en dit account (e-mail: [Uw e-mailadres], tel. nr.: [Uw telefoonnummer]).
Hierbij doe ik officieel het volgende:
- Ik trek alle eerder verleende toestemmingen in voor het gebruik van mijn persoonsgegevens, aankoopgeschiedenis en browsegedrag voor direct marketing en enige geautomatiseerde profilering. Ik eis dat de analyse van mijn winkelmandje door algoritmes onmiddellijk wordt stopgezet.
- Ik eis de verwijdering van alle tot op heden verzamelde aankoopgeschiedenis en andere overbodige analytische gegevens (AVG Artikel 17 “Recht om vergeten te worden”), waarbij alleen de basale identificatiegegevens behouden blijven die absoluut noodzakelijk zijn voor het toepassen van directe kortingen bij de kassa.
- Ik eis dat enige deling van mijn gegevens tussen uw winkelketen en partnerbedrijven wordt gescheiden en stopgezet (inclusief, maar niet beperkt tot, gerelateerde apotheken of benzinestations). Mijn aankoopgeschiedenis van voedsel mag niet worden gecombineerd met mijn aankoopgeschiedenis van medische producten.
Ik verzoek u vriendelijk om te bevestigen dat deze acties zijn uitgevoerd en om ervoor te zorgen dat de basisfunctie van de loyaliteitskaart (het toepassen van directe kortingen op het verkooppunt) actief blijft, aangezien historisch opgebouwde profilering geen voorwaarde is voor het toekennen van een directe korting.
Conform de AVG-vereisten wacht ik op uw officiële antwoord en bevestiging van de uitgevoerde acties binnen 30 kalenderdagen. Indien ik geen reactie ontvang of een ongerechtvaardigde weigering ontvang, behoud ik mij het recht voor om een officiële klacht in te dienen bij de Autoriteit Persoonsgegevens (AP).
Met vriendelijke groet,
[Uw Volledige Naam]
[Datum]
STAP 3: Verstuur en wacht af
Nadat je deze e-mail hebt verstuurd, heb je juridisch je eis vastgelegd. Nu is het een kwestie van geduld.
Wat te verwachten na verzending?
- Standaardreactie: Waarschijnlijk ontvang je een bureaucratisch antwoord dat je instellingen zijn bijgewerkt en dat je geen marketingberichten meer zult ontvangen. Dit is vaak het geval voor de minder ingewikkelde gevallen.
- Intimidatie: Sommige winkels proberen te manipuleren met waarschuwingen zoals: “Als we de geschiedenis wissen, kunt u de kaart niet meer gebruiken en krijgt u geen kortingen meer.” Als je zo’n antwoord krijgt, is dat perfect bewijs voor de AP dat het bedrijf een gedwongen toestemming voor profilering hanteert als voorwaarde om een product aan te schaffen. Je hebt het recht om profilering te weigeren zonder ongerechtvaardigde negatieve gevolgen. Als ze je kaart blokkeren, registreer je je gewoon opnieuw zonder extra vinkjes aan te geven (behalve “Algemene Voorwaarden”), maar je oude, decennialang opgebouwde profiel van diagnoses en zwaktes zal succesvol zijn vernietigd.
Je hebt zojuist je digitale onafhankelijkheid teruggeclaimd. Geef dit niet zomaar op!