Ooit op vakantie in Italië geweest en gedacht: “Deze Fanta smaakt echt véél beter dan thuis in Nederland”? Je smaakpapillen liegen niet. Het populaire oranje drankje is namelijk niet overal hetzelfde, en het verschil zit ‘m in iets simpels maar krachtigs: suiker. En de reden is verrassend politiek.
De meeste mensen denken dat Fanta overal ter wereld exact hetzelfde recept heeft. Maar in werkelijkheid is het oranje genot een kameleon, waarvan de samenstelling drastisch verschilt per land. En nee, dit is geen complot van de fabrikant om ons ‘mindere’ Fanta te geven.
De mythe ontkracht: ‘Oost-Europa krijgt mindere kwaliteit’
Lange tijd gingen verhalen rond over een verdeelde kwaliteit, waarbij producten in West-Europa beter zouden zijn. Denk aan wasmiddelen die beter zouden wassen of chocolade die smaakvoller zou zijn. Hoewel dit voor veel producten niet waar is gebleken – veel Westerse merken worden stiekem in Oost-Europese fabrieken geproduceerd – is de realiteit voor frisdrank anders.
Dus ja, dranken die je in het buitenland koopt, smaken vaak écht anders. Maar de reden is geen kwade opzet. Het heeft alles te maken met lokale wetgeving en belastingen, met name die op suiker. Elke Europese lidstaat heeft zijn eigen strategie om overgewicht en gezondheidsproblemen tegen te gaan, en dat beïnvloedt direct de hoeveelheid suiker in jouw favoriete drankje.
De suikerkaart van Europa: waar staat Nederland?
Vergelijkende data laat zien dat de verschillen in suikergehalte in Fanta enorm kunnen zijn. Soms wel tot 10 gram per 100 ml verschil! En het blijkt dat ‘Fanta Orange’ het drankje is met de grootste receptuurvariaties binnen Europa.
De belangrijkste factor hierin zijn dus de suikerbelastingen en gezondheidsbeleid. Als we de kaart van Europa bekijken, zien we grofweg drie categorieën, en Nederland valt samen met de buurlanden in de minst zoete groep.
De ‘light’ landen: minder dan 5 gram suiker per 100 ml
Landen als Nederland, België, Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk hanteren een streng suikerbeleid. Ze hebben relatief lage suikergehaltes in hun dranken, vaak onder de 5 gram per 100 ml. Om te voldoen aan strenge gezondheidsrichtlijnen en hoge suikerbelastingen te vermijden, vervangen fabrikanten een deel van de suiker door zoetstoffen. Hierdoor drinken wij in Nederland een Fanta die minder calorieën bevat, maar ook anders smaakt.
De gemiddelde drinkers: 5 tot 9,9 gram suiker per 100 ml
In de middelste categorie vinden we landen waar de Fanta al iets zoeter is, meer richting het originele recept. Hierdoor smaakt de Fanta die je bijvoorbeeld in Duitsland koopt, net iets anders dan die uit Nederland. Hij is zoeter, maar niet extreem.
De suikerbommen: meer dan 10 gram suiker per 100 ml
Wil je proeven hoe de oer-Fanta smaakte, bomvol suiker? Dan moet je naar landen als Italië, Oostenrijk of België reizen. Daar is de regelgeving soepeler, waardoor Fanta nog steeds zijn volle, zoete smaak behoudt. Italië staat hierin bekend als een van de zoetste Fanta-landen.
Hoe werkt die ‘suiker-boete’?
Hoewel er in Nederland nog steeds discussie is over een suikerbelasting, hebben de producenten van frisdranken al lang ingespeeld op de Europese trend en de druk van gezondheidsautoriteiten. Het mechanisme is simpel: hoe meer suiker, hoe duurder het product.
Om te voorkomen dat hun dranken onbetaalbaar worden in de winkels, passen fabrikanten hun recepturen aan. In buurlanden zoals Polen geldt bijvoorbeeld een belasting per gram suiker boven een bepaalde grens. Ook zoetstoffen en cafeïne kunnen extra belast worden. Hierdoor is het voor een producent simpelweg niet rendabel om een drank met 10 gram suiker te verkopen; het wordt dan veel te duur in vergelijking met concurrenten.
Er zijn echter uitzonderingen. Vaak zijn belastingen lager of worden ze niet geheven als het drankje een bepaald percentage (bijvoorbeeld 20%) natuurlijke fruitsappen bevat. Dit zie je ook terug in de marketing: de nadruk op ‘natuurlijke sappen’ is niet alleen een verkooptruc, maar ook een manier om de kosten laag te houden.
Dus, de volgende keer dat je Fanta proeft in Rome of Berlijn en het je beter smaakt dan die uit je Nederlandse koelkast, weet dan dat het niet alleen de vakantiestemming is. Je drinkt simpelweg een drankje met mogelijk twee keer zoveel suiker!
Wat is jouw ervaring met de smaak van Fanta in het buitenland? Laat het ons weten in de reacties!