Je denkt dat je goed bezig bent: witte, rechte tanden, geen gaatjes, geen pijn. Maar tandartsen zien een alarmerende trend: de tanden van dertigers van vandaag zijn er slechter aan toe dan die van hun ouders op dezelfde leeftijd. En nee, dit komt niet door slechte mondhygiëne, maar door een onzichtbare vijand die stil en pijnloos toeslaat – zuur.
In de praktijk zien we een verschuiving. Vroeger was suiker de boosdoener voor tandbederf. Nu is het steeds vaker emulsie-erosie: het chemische slijten van het tandoppervlak, compleet zonder bacteriën, en vaak onopgemerkt.
De valkuil van ‘gezonde’ dranken
Niet de suiker, maar het zuur is het probleem
De grootste verandering zit in onze eet- en drinkgewoonten. Die dagelijkse dosis sap, isotone drankjes of energiedrankjes? Die zijn vaak extreem zuur, zelfs zonder suiker. Een simpel glas water met citroen kan al agressiever zijn dan een suikerhoudende frisdrank.
Het zuur tast het glazuur langzaam aan, laagje voor laagje. Dit proces is sluw. Geen pijn, geen ontsteking, geen typische gaatjes. Pas later merk je het: gevoeligheid, barstjes, afbrokkelende randjes, geligere tanden of zelfs transparante snijranden. Tegen die tijd is herstel vaak ingewikkeld en kostbaar.
De manier van drinken maakt het verschil
Langzaam nippen is funest
Het zit hem niet alleen in wat je drinkt, maar ook hoe je het drinkt. Urenlang nippen aan een zuur drankje houdt je mond continu in een zure, schadelijke omgeving. Je speeksel, dat normaal gesproken helpt neutraliseren en mineralen aanvullen, krijgt geen kans.
Een langzaam geconsumeerd drankje kan zo meer schade aanrichten dan een snelle, suikerrijke frisdrank. Hierdoor zien we steeds vaker patiënten die gezond eten en poetsen, maar toch last krijgen van duidelijke erosie, vooral aan de voorkant van hun gebit.
“Gezonde” smoothies die je tanden aantasten
Smoothies en vruchtensappen krijgen onterecht een gezond imago. De natuurlijke zuren, achtergebleven suikers en dikke, plakkerige textuur blijven lang op je tanden liggen. Minder speekselproductie bij het drinken van puree versterkt dit probleem nog eens.
Chimy, stress en knarsen
Moderne stress is een extra factor. Bruxisme (tandenknarsen of -klemmen) is toegenomen. Gekneusde tanden zijn minder bestand tegen de mechanische belasting, wat leidt tot meer slijtage, kortere en gebroken tanden – zelfs bij uitstekende mondhygiëne.
Wat nu? Je tanden redden
Het is geen oproep om alle zure producten te mijden, maar wel om bewustzijn te creëren. Zure dranken niet de hele dag door drinken, en je mond de tijd geven om te herstellen. Direct poetsen na een zuur drankje kan het glazuur, dat dan zachter is, juist beschadigen.
Voel je gevoeligheid, zie je veranderingen aan je tandranden, of merk je kleurveranderingen? Dit zijn geen cosmetische problemen, maar serieuze waarschuwingssignalen. Ga naar de tandarts.
De boodschap is duidelijk: dertigers van nu kunnen nu mooie tanden hebben, maar zonder aanpassing zullen ze ze sneller verliezen dan vorige generaties. De boosdoener schuilt vaak niet in zoetigheid, maar in dat ene glas dat jarenlang als ‘gezonde keuze’ werd gezien.
Waar drink jij het meest van, waar je je nooit zorgen over maakte?