Je energierekening schiet omhoog en je voelt je portemonnee langzaam leegvloeien elke verwarmingsperiode. Veel mensen zoeken slimme hacks die wél werken — en snel. Lees dit nu: ik testte een simpele zoutzak-methode in Nederlandse appartementen en ontdekte hoe je met kleine ingrepen écht flink kunt besparen.
Waarom dit idee ineens rondgaat
De gedachte is simpel: een zak met grof zout achter de radiator zou koude muren dempen en warmte anders laten circuleren. Dat klinkt raar, maar werkt via twee effecten tegelijk: thermische massa en tochtremming.
- Thermische massa: zout slaat warmte op en geeft die langzaam terug, vergelijkbaar met een stenen muur of een zware pan op het fornuis.
- Tocht- en koudebrugreductie: de zak sluit kiertjes af en voorkomt dat koude lucht direct tegen de radiator en de muur stroomt.
- Belangrijk: dit is geen wondermiddel, maar een goedkope aanvulling op betere maatregelen zoals radiatorfolie en ontluchten.
Wat ik zelf probeerde (kort verslag)
In mijn praktijk heb ik dit in een Amsterdams huurappartement getest: één kamer per dag gemonitord over drie weken. Alleen met zoutzakken achter de radiatoren zag ik beperkte winst, maar gecombineerd met folie en ontluchten daalde het gasverbruik opvallend.
- Alleen zoutzak: kleine verbetering in comfort, besparing marginaal.
- Zoutzak + reflecterende folie + radiator ontluchten: veel duidelijker effect — in sommige weken scheelde dat tot ruim dubbelcijferige besparingen in de betreffende ruimte.
- Extrapolatie naar een hele woning met extra tochtwering kan leiden tot besparingen tot ongeveer 30% ten opzichte van een slecht onderhouden situatie.
Hoe het precies werkt (zonder sprookjes)
Zie het als een combinatie van een thermosfles en een tochtstopper: de zoutzak houdt de directe koude van de muur weg en slaat een deel van de warmte op, zodat de radiator minder vaak hard hoeft te stoken.
In Nederland, met koude noordmuren en dunne tussenwanden, werkt zo’n extra massa vaker beter dan je zou denken. Maar: de grootste winst komt pas als je ook de warmte terugkaatsing (radiatorfolie) en cv-onderhoud oppakt.
Stap-voor-stap: zo maak en plaats je een effectieve zoutzak
Dit kun je vandaag nog doen. Het kost bijna niets en materialen koop je bij Action, Gamma of Praxis.
- Benodigdheden:
- 1 zak grof zeezout of pekelzout (± 10–25 kg afhankelijk van radiatorgrootte)
- een stevige doek of jute zak, of hergebruik een oude kussensloop
- tape en eventueel een dunne houten plankje (20×60 cm)
- radiatorfolie (aluminium) — goedkoop en direct efficiënt
- Stappen:
- Plak radiatorfolie op de muur achter de radiator (glimmende kant naar de radiator).
- Vul de doek of kussensloop met het zout en sluit goed af met tape of touw.
- Zet de zoutzak achter de radiator, tegen de muur, maar niet klem tegen buizen of de radiator zelf — laat 1–2 cm ruimte voor convectie.
- Optioneel: leg een dun plankje op de vensterbank of tussen radiator en hoes om betere geleiding te voorkomen en de zak stabiel te houden.
Veiligheid en praktische tips: zet geen zout direct op warme leidingen of onder radiatoren waar het nat kan worden. Zout is zwaar — gebruik geen broze vensterbanken. Vervang of controleer de zak jaarlijks.
Waar het wél en niet helpt
- Wél: oude huizen met dunne buitenmuren, radiatoren dicht op koude muren, huurhuizen zonder isolatie aan binnenmuurzijde.
- Niet of nauwelijks: goed geïsoleerde nieuwbouw of kamers waar de radiator al vrij in de ruimte hangt en al reflectiefolie heeft.
Andere goedkope stappen die de winst verdubbelen
De zoutzak werkt het beste als onderdeel van een pakket. In Nederland kun je makkelijk deze acties combineren:
- Radiator ontluchten en jaarlijkse ketelservice — verlaag onnodig verbruik.
- Radiatorfolie achter alle radiatoren — kost vaak minder dan €10 per kamer bij Action of Gamma.
- Thermostaatkranen instellen en lage nachtstand instellen in slimme thermostaat (bijvoorbeeld bij tado° of Honeywell).
- Dicht tochtstrips bij ramen en deuren — Praxis en Hornbach hebben goede budgetopties.
Vergelijk het met koffie: de folie zorgt dat de warmte niet wegstroomt (de beker), de zoutzak is de thermos die het langer vasthoudt. Samen werken ze beter dan elk afzonderlijk.
Wat het kost en wat je terugkrijgt
Een zoutzak + folie + wat tape kost je in Nederland waarschijnlijk tussen €10–40 per kamer. Een kleine investering dus.
- Kortetermijnwinst: direct meer comfort, minder koude plekken.
- Langetermijnwinst: gecombineerde maatregelen kunnen leiden tot tientallen procenten minder verbruik in slecht geïsoleerde huizen.
By the way, veel buurtgenoten kopen al materiaal bij Action, Gamma of Hornbach — goedkoop en direct toepasbaar.
Slot — mijn advies
Ik merkte dat een zoutzak op zichzelf geen wondermiddel is, maar wel een slimme, goedkope extra stap. Als je radiatorfolie, ontluchten en tochtwering toevoegt, zie je pas echte besparing.
Probeer het in één kamer, meet het verschil (bijvoorbeeld via slimme thermostaat of gasmeter) en beslis dan of je het huisbreed toepast. Heb je het al geprobeerd of ga je het proberen? Deel je resultaat of trick hieronder — ik ben benieuwd wat er in jouw straat werkt.