U denkt misschien dat een stukje chocolade of een slokje wijn onschuldig is — dat is een verkeerde aanname. Als dierenarts zie ik regelmatig katten waarvan een onschuldige hap of een huisplantje ernstige problemen veroorzaakt. Sommige gevaren zijn verrassend klein: een bloemstuk of een vergeten medicijn kan al genoeg zijn om een kat in levensgevaar te brengen.
Waarom voorzichtigheid geen overdrijven is
Katten verwerken chemicaliën en voeding anders dan mensen. Hun lever en enzymen missen vaak de capaciteit om bepaalde stoffen af te breken. Daardoor kunnen kleine doses snel leiden tot bloedarmoede, ademhalingsproblemen, nierfalen of neurologische schade. Een belangrijk feit: lelies (Lilium-soorten) kunnen bij katten al bij aanraking van stuifmeel of blaadjes acute nierschade veroorzaken.
Wat u uw kat beter niet geeft
- Chocolade en cafeïne — bevat theobromine en caffeine; leidt tot overprikkeling, braken, hartritmestoornissen.
- Paracetamol en ibuprofen — zelfs kleine menselijke doses kunnen bij katten ernstige lever- en bloedproblemen veroorzaken.
- Ui, knoflook, bieslook — veroorzaken afbraak van rode bloedcellen (hemolytische anemie).
- Alcohol en gistdeeg — zeer snel toxisch; gistdeeg kan in de maag rijzen en gaten en vergiftiging veroorzaken.
- Artsenmiddelen voor honden of mensen — vooral spot-on middelen voor honden met permethrine zijn dodelijk voor katten.
- Bepaalde kamerplanten — lelies, dieffenbachia, philodendron, azalea: veroorzaken alles van irritatie tot nierfalen.
- Anti-vries (ethyleenglycol) — smaakt zoet; kan bij een paar slokjes dodelijk zijn wegens nierfalen.
- Kauwgom en zoetigheden met xylitol — zeldzaam maar gevaarlijk; kan hypoglykemie en leverfalen veroorzaken.
- Menselijk voedsel met veel vet of botten — vet kan pancreatitis geven, kippenbotten splinteren en veroorzaken darmperforatie.
- Strengen, visdraad, elastiekjes — gevaar voor insnoering en darmafsluiting; uw kat kan ernstig letsel oplopen.
Praktische tips om risico’s te beperken
Bewaar medicijnen op een hoge, afgesloten plek. Laat geen tas met boodschappen openstaan (denk aan Albert Heijn of uw lokale markt). Bloemstukken zet u buiten bereik of kies veilig bloemwerk zonder lelies. Controleer producten in Kruidvat of drogisterijen: veel huishoudmiddelen en etherische oliën zijn schadelijk voor katten.
Gebruik alleen vlooienmiddelen die specifiek voor katten zijn goedgekeurd. Koop ze bij een vertrouwde dierenarts of een gerenommeerde dierenwinkel. Als u tuinieren doet of muizengif gebruikt, lees eerst de bijsluiter: veel rodenticiden zijn ontworpen voor knaagdieren maar zijn giftig voor katten die een vergiftigde prooi eten.
Herkent u vergiftiging? Dit kunt u doen
Let op symptomen: braken, diarree, trillen, desoriëntatie, ademhalingsmoeilijkheden, bleek tandvlees of plotselinge zwakte. Bel direct uw dierenarts, de dierenartsenpost of de dierenambulance. Neem de verpakking van het verdachte product mee — dat versnelt de behandeling. Wacht niet af; snelle actie maakt vaak het verschil.
Slot — een oproep vanuit de praktijk
Ik zie dagelijks gevallen die voorkomen hadden kunnen worden met een paar simpele voorzorgen. U hoeft niet paranoïde te worden, maar een klein beetje oplettendheid beschermt uw kat tegen ernstige problemen. Heeft u een vraag over een specifiek product of plant in uw huis? Zet het hieronder in de reacties — ik deel graag praktische tips uit mijn praktijkervaring.