Je gootsteen ruikt naar oude friet en het water loopt langzaam weg — frustrerend en duur. Ik merkte dat veel huiseigenaren in Nederland denken dat koffiedik de perfecte snelle oplossing is. Dat idee is deels verkeerd en deels slim — lees verder, want dit kan je zomaar tientallen euro’s besparen deze winter.
Het populaire advies dat je beter kunt vergeten
Op sociale media zie je regelmatige tips: gooi koffiedik door de afvoer en klaar. In mijn praktijk als journalist en na gesprekken met Nederlandse loodgieters blijkt dit vaak averechts te werken.
Waarom? Koffiedik klontert samen met vet en etensresten, en vormt een pap die in bochten en sifons blijft hangen. Dat maakt een kleine blokkade binnen maanden groot genoeg voor een monteur.
Wat loodgieters wél met koffiedik doen (en waarom)
In plaats van koffiedik dóór de afvoer te kieperen, gebruiken professionals het op andere manieren — vaak wekelijks tijdens onderhoud. Dit zijn de realistische, praktijkgerichte toepassingen:
- Als schuurmiddel voor roestvrijstalen filters en kranen: koffiedik verwijdert vet en aanslag zonder het oppervlak te krassen.
- Om geurtjes uit hun handen en gereedschap te halen na kluswerk – wrijven met nat koffiedik neutraliseert vis- en uienlucht.
- In afvalbakken en werkplaatsen als substraat voor geurabsorptie: het vangt vocht en geuren, vooral handig tijdens natte Nederlandse winters.
- In GFT-containers of compost: veel gemeenten in Nederland accepteren koffiedik als organisch afval — beter dan in de riolering gooien.
- Occasioneel: kleine testers — loodgieters gebruiken soms een handvol droog koffiedik om te zien waar vuil zich ophoopt of blijft hangen, maar ze spoelen het daarna weg met heet water en reiniger.
Belangrijk om te onthouden
Gooi koffiedik nooit als vaste gewoonte door de gootsteen — zeker niet in keukens zonder afvalvernietiger, of waar veel vet in het afvoerstelsel komt.
Een praktische, veilige routine die ik heb getest
Ik probeerde zelf een loodgieters-truc uit (in mijn keuken in Amsterdam-Zuid) en dit werkte beter dan blindweg koffiedik doorspoelen. Doe dit wekelijks:
- Stap 1: Verzamelen — laat koffiedik even drogen op een bord (minder plakken).
- Stap 2: Schrobben — wrijf een handvol droog koffiedik over het zeefje of de randen van de spoelbak met een natte spons.
- Stap 3: Spoelen — giet heet kraanwater met een scheut afwasmiddel door de gootsteen om vet weg te spoelen.
- Stap 4: Afvoer vrijhouden — gooi gebruikt koffiedik in de GFT-bak of composteer het (bijvoorbeeld in de wormenbak; veel Nederlandse gemeentes zoals Amsterdam en Utrecht accepteren dit).
Door dit wekelijks te doen voorkom je dat vet en etensresten zich binden aan het koffiedik en samen een prop vormen. In mijn ervaring hield deze routine de afvoer veel langer soepel — en rook de keuken beter.
Snelle remedies als het toch vastzit
Als de afvoer al traag is: probeer eerst huishoudelijke stappen voordat je een monteur belt (scheelt snel €60–€120 in Nederland).
- Giet heet water (geen kokend water bij PVC) met afwasmiddel door de afvoer.
- Gebruik een zuignap of een eenvoudige veer-slang (te koop bij Gamma of Praxis) om mechanisch vuil los te maken.
- Voor hardnekkig vet: biologische enzymatische afvoerreiniger uit bouwmarkt gebruiken — veiliger voor leidingen en milieu dan bijtende chemicaliën.
Vergelijking die helpt onthouden
Denk aan je afvoer als een smalle regenpijp: vet is olie op de randen, koffiedik is zand. Samen vormen ze beton. In plaats van meer zand in de pijp te gooien, veeg je beter de olie weg en gooi je het zand in de compost.
Lokale tips voor Nederlanders
In de herfst en winter koken we meer binnen — meer vet in de gootsteen. Bezoek je lokale Praxis, Gamma of Action voor een eenvoudige afvoerveer; een kleine investering voorkomt vaak een dure loodgieter. En check de regels van jouw gemeente rondom GFT: in veel plaatsen is koffiedik welkom en bespaar je op restafval.
By the way: als je wél een afvalvermaler hebt, gebruik dan slechts kleine hoeveelheden koffiedik en spoel goed door. Maar zelfs dan is composteren de betere keuze.
Tot slot
Koffiedik is geen magische afvoeroplosser — maar het is een verrassend handig hulpmiddel als je het slim gebruikt. Gebruik het als schoonmaak- en geurmiddel, niet als vulmiddel voor je afvoer, en je voorkomt kosten en stank.
Wat doe jij met je koffiedik — gooi je het door de gootsteen, in de GFT-bak of bewaar je het voor in de tuin? Laat het weten in de reacties.